15 April 2016

16 ноябр ҳамчун “Рўзи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон” эълон мегардад

Интизор меравад, ки дар оянда рўзи 16 ноябр ҳамчун «Рўзи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон» эълон ва таҷлил карда шавад. Дар ин росто 11 апрел аъзои Шўрои Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар ҷаласаи Шўрои палатаи поёнии Парлумони мамлакат, ки таҳти раёсати Шукурҷон Зуҳуров - Раиси Маҷлиси намояндагон доир гардид, лоиҳаи Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Оид ба ворид намудани илова ба Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи рўзҳои ид»-ро муҳокима намуданд.

Таъкид шуд, ки лоиҳаи қонуни мазкур бо назардошти саҳми арзандаи Ҷаноби Олӣ, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат мўҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар ташаккули давлатдории навини кишвар, эҳёи давлати миллӣ, таъмини сулҳу ваҳдат ва баланд бардоштани нуфузу эътибори Тоҷикистон дар арсаи байналмиллалӣ таҳия гардидааст.

Читать далее

Шакли бюллетени раъйпурсӣ тасдиқ гардид

Мувофиқи моддаҳои 17 ва 25-и Қонуни конститутсионии Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи раъйпурсии Ҷумҳурии Тоҷикистон» Комиссияи марказии интихобот ва раъйпурсӣ шакли бюллетени раъйпурсиро тасдиқ намуд. Дар бюллетени овоздиҳӣ матни лои-ҳаи Қарори ба раъйпурсӣ гузошташуда: «Оё Шумо тағйиру иловаҳоро ба Конститутсияи (Сарқонуни) Ҷумҳурии Тоҷикистон қабул мекунед?» ва ду тарзи ҷавоб: «ҲА» ва «НЕ» чоп карда шуда, ҳамзамон, дар он тартиби дуруст пур кардани ин ҳуҷҷати овоздиҳӣ дарҷ гардидааст.

Ин масъала имрўз зимни ҷаласаи навбатии Комиссияи марказии интихобот ва раъйпурсии Ҷумҳурии Тоҷикистон, ки таҳти роҳбарии раиси Комиссия Худоёрзода Бахтиёр Тавар баргузор гардид, мавриди баррасӣ қарор дода шуд.

Дар ҷаласаи Комиссияи марказии интихобот ва раъйпурсӣ як зумра масъалаҳои муҳими омодагӣ ба баргузории раъйпурсии умумихалқӣ оид ба «Тағйиру иловаҳо ба Конститутсияи (Сарқонуни) Ҷумҳурии Тоҷикистон» муҳокима гардиданд.

Инчунин, дар ҷаласаи Комиссия гузориши роҳбари дастгоҳи Комиссияи марказии интихобот ва раъйпурсӣ А. Додозода оид ба ҷараёни иҷрои Нақшаи тақвимии чорабиниҳои асосӣ доир ба тайёрӣ ва гузаронидани раъйпурсии умумихалқӣ оид ба «Тағйиру иловаҳо ба Конститутсияи (Сарқонуни) Ҷумҳурии Тоҷикистон» муҳокима гардида, дар ин хусус қарори дахлдор қабул шуд.

Комиссияи марказии интихобот ва раъйпурсӣ ба қарори худ «Дар бораи ташкил кардани комиссияҳои ҳавзавии раъйпурсии Ҷумҳурии Тоҷикистон» ба ҳайати комиссияи ҳавзавии раъйпурсии Қўрғонтеппа тағйироти дахлдор ворид намуд.

Ҳамзамон, бо қарори Комиссия натиҷаҳои пешакии интихоботи миёнадаврии вакилони Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, ки рўзи 10 апрели соли 2016 дар ҳавзаҳои якмандатии интихоботии Фирдавсӣ №1 ва Ҷаббор Расулов №16 баргузор гардид, эълон карда шуд.

Комиссияи марказии интихобот ва раъйпурсӣ Насриддинзода Эмомалӣ Сайфиддин ва Акрамзода Баҳодур Исмоилро ҳамчун вакилони интихобшуда аз ҳавзаҳои якмандатии интихоботии зикршуда ба қайд гирифта, ваколати онҳоро тасдиқ намуда, ба онҳо шаҳодатномаҳои вакилӣ супурд.

АМИТ «Ховар»

Читать далее

«Луғати фурс» - и Асадии Тӯсӣ - бо хатти кириллӣ

«Луғати фурс» - и Асадии Тӯсӣ китоби чаҳорум аз силсилаи фарҳангҳоест, ки таҳти унвони «Ганҷи сухан» дар Донишгоҳи давлатии ҳуқуқ, бизнес ва сиёсати Тоҷикистон ба табъ расид.

Луғатномаи мазкур сеюмин луғати тафсирӣ дар таърихи фарҳангнигории тоҷикӣ - форсӣ ва аввалин луғати дорандаи шоҳиди  то замони мо расида маҳсуб мешавад. Муаллифи фарҳанг баробари тадвини луғатнома қоида ва қонунҳои фарҳангнигории форсӣ - тоҷикиро барои чандин садсолаҳо мушаххас сохта, имрўз он ба ҳайси сарчашма ва маъхази мўътабару  илмӣ маъруф аст.

Қобили зикр аст, ки луғатномаи мазкур якчанд маротиба бо хатти форсӣ интишор ёфта, то имрўз нашри илмию интиқодии он бо хатти кириллӣ сурат напазируфта буд. Бо саъю эҳтимоми устоди донишгоҳ, муҳаррири масъули маҷаллаи илмию назариявии «Ахбори ДДҲБСТ», номзади илмҳои филология, дотсент Ғиёсов Нурулло Исматович нахустин маротиба дар кишвар нусхаи илмию интиқодии луғатнома таҳия ва нашр гардид. Ба ин муносибат, дирўз дар донишгоҳ маҳфили рўнамои китоби тозанашри «Луғати фурс» баргузор гардид. Дар ҳамоиш олимону устодони донишгоҳ, мутахассисон аз Донишгоҳи давлатии Хуҷанд ба номи академик Б.Ғафуров ширкат варзиданд.

Маҳфилро сардори раёсати илми донишгоҳ дотсент Саидумрон Саидов ҳусни ифтитоҳ бахшида,  оид ба моҳияти баргузории чунин маҳфилҳо ва ҳадафҳои муаррифии китоби  тозанашри «Луғати фурс» - и Асадии Тӯсӣ сухан кард.

Ректори донишгоҳ, доктори илмҳои таърих, профессор  Ҷамшед Ҷӯрабоев  сухан намуда, роҷеъ ба анъанаҳои китобу китобдорӣ,  нақши китоб дар ташаккули тамаддуни тоҷикон, китоб ҳамчун мояи наҷоти маънавии инсон ибрози андеша намуда, бо хатти кириллӣ таҳия ва ба нашр расидани ин луғаномаи арзишмандро аз падидаҳои муҳими илмӣ дар донишгоҳ ва ҷумҳурӣ арзёбӣ намуд.

Баъдан дар маърўзаи худ “«Луғати фурс» - нахустфарҳанги адаби форсӣ-тоҷикӣ” мураттиб ва таҳиякунандаи луғатнома, дотсент Н.Ғиёсов доири масоили марбут ба раванди баргардон, таҳия ва танзими матни интиқодии луғатнома ва амсоли инҳо ҳарф зада,  ба кулли онҳое, ки дар кори таҳияи ин сарчашмаи муҳими илмӣ кӯмаку дастгирӣ намуданд, миннатдории хешро баён намуд.

 Дар идомаи маҳфил дотсентон С.Саидов дар мавзӯи «Арзиши илмию адабии осори куҳан дар суханшиносии муосири тоҷик»,  Ислом Раҳимов таҳти унвони «Аз таърихи саҳми тоҷирон дар интишори китоб” маърӯза намуданд.

Дар фарҷом меҳмонони ҳамоиш - профессорон Абдуҷамол  Ҳасанов,   Абдусаттор Абдуқодиров,  Атахон Сайфуллоев ва Туғрал Шокиров дар бораи аҳамият ва арзиши нашри кириллии ин китоб, ташаккули раванди таҳия, баргардон ва нашри манобеи илмию адабӣ дар ҳавзаи илмии Хуҷанд дар мисоли интишори силсилаи осори мондагори луғавӣ, адабию таърихӣ ва амсоли инҳо сухан карданд.

Дар интиҳои маҳфил якчанд нафар сарпарастон, аз ҷумла соҳибкор А.Исмоилов,  ки дар нашри “Луғати фурс” ва дигар китобҳо  саҳм гирифтаанд, бо Сипосномаи раёсати ДДҲБСТ қадршиносӣ гардиданд.

Мавзуна РАҲМОНОВА,
мутахассиси бахши занони ДДҲБСТ

Читать далее

Муҳофизати табиат-муҳофизати Ватан аст…

Асосгузори сулҳу ваҳдат, Пешвои миллат, Президенти кишвар, мӯҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар ҳар як вохӯриву баромадҳои пурмӯҳтавои худ, хоса ба насли ҷавони миллат таъкидан мегӯянд: «Тоҷикистон алҳақ як неъмати худодод, як мӯъҷизаи табиат, як порча биҳишти рӯи Замин аст. Мисли сарзамини мо табиати нотакрор, обҳои софу зулол, чашмаҳои шифобахш, кӯҳҳои сарбаланди дорои сарватҳои зеризаминӣ дар ягон гӯшаи олам нест – пас месазад, ки шукри ҳар як замини ҳосилхез бикунем ва ин ҳама дороияшро, ки сарчашмаи ҳаёти мост, ба наслҳои оянда ба мерос гузорем».

Ин суханони хирадмандонаи Асосгузори сулҳу ваҳдатро мантиқан дарк намоем, ишора бар он аст, ки гузаштагонамон дарахт шинониданд, мо меваи онро хӯрдем ва ҷавобан ба ин заҳмати авлодони пешин мо низ дарахт шинонем, боғ бунёд кунем, ки меваҳои шаҳдбори онро наслҳои оянда истеъмол намоянд. Яъне шинониданд, хӯрдем, шинонем, ки хӯранд. Дар ҳақиқат, агар ба табиати зебои Тоҷикистон, боғу гулгаштҳо, ҷангалҳои табиии он, боғҳои доманакӯҳҳо, дар ду тарафи роҳҳо сабзидани дарахтони зиёди сӯзанбарг ва беду сафедорҳои ороишӣ, гулу гиёҳҳои шифобахши он назар афканем, ҳамаи ин сарсабзу хуррамиҳо бо меҳнату заҳматҳои зиёди деҳқонони асил, бобову бобокалонҳои мо, авлодони некноми мо ба вуҷуд омадааст ва чуноне дар боло ишора рафт, ба гуфти Пешвои миллат ин боигариҳоро оқилона истифода барем ва ба наслҳои минбаъда мерос гузорем.

Ман ҳамчун омӯзгори илми ҳаётшиносӣ (биология) солҳои зиёдест, ки бо як меҳру муҳаббати модарона ба фарзандон – шогирдони азизи худ муҳаббати зиёд доштан ба Ватан, ба табиати зебои он, ихлосу иродат, саодату рисолати ватандорӣ ва табиатдӯстиро меомӯзонам. Борҳо оид ба аҳамияти дарахт ва дарахтшинонӣ барояшон таъкидан гуфтаам. Дарахт барои инсон аз оғоз то охири ҳаёт лозим аст. Табиати нотакрор моро модарвор мехӯронаду мепӯшонад. Аз ин рӯ, мо омӯзгоронро, алалхусус, омӯзгорони  фанни биологияро зарур аст, ки ба шогирдон моҳият, аҳамият ва ҳифзи онро ҳамаҷиҳата фаҳмонем. Истеъмоли меваҳои шаҳдбори себ, нок, олу, зардолу, ангур, писта, бодом, чормағз, тут, хӯришҳои болаззат аз қабили кашниз, райҳон, занҷабил, помидор, бодиринг, карам, бехмевагиҳои сабзӣ, пиёз, картошка, лаблабу, шалғам, ки манбаъҳои асосии таъмини витаминҳо ба организми инсон мебошанд, чун маҳсули табиати нотакрор ва асоси тансиҳативу солимии инсон ба ҳисоб мераванд. Чунин таъминоти солимии инсон ба нигоҳдошти солимии наслҳо ва фардҳои солим, ки аз он ҷомеаи солим сарчашма мегирад ва ташаккул меёбад, барои ҳар як шахси покдилу покният ва насли инсон зарур мебошад.

Имрӯзҳо ки тавассути хизматҳои бузурги Падаронаву хирадмандонаи Асосгузори сулҳу ваҳдат, Пешвои миллат мӯҳтарам Эмомалӣ Раҳмон Тоҷикистони соҳибистиқлол - Ватани азизамон ин қадар ободу зебо ва мулки дилписанду гулафшон гардидааст, аз ҳар як насли солимфикру солимақл талаби онро дорад, ки табиати зебои онро оқилона истифода бурда, чун гавҳараки чашм ҳифз намоянд. Зеро ҳар як қатраи оби софу зулоли Ватан, ҳар як каф хоки муқаддасу дорои ганҷҳои Ватан, ҳар як гулу гиёҳ ва меваҳои шифобахши Ватан барои фарзандони азизи он неъмати бебаҳои табиат буда, барояшон чун ҷону дил азизу муқаддам мебошад.

Ҳамин аст, ки бузургон гуфтаанд:

Моҳӣ бе об, парранда бе ҳаво, ҳайвонот бе ҷангалу кӯҳсор, одам бе Ватан зиндагӣ карда наметавонад, яъне «Муҳофизати табиат муҳофизати Ватан аст».           

Табиат холиқу парвардигор аст,

Саногӯи сафои рӯзгор аст.

Табиатро бибояд пос дорем

Чу модар мо ба ӯ ихлос дорем.

Саиднисо Зарифова,
омӯзгори фанни биологияи гимназияи давлатии №1
ба номи Абдурасул Нозиров, ноҳияи Бобоҷон Ғафуров

Читать далее