Алайҳи зуҳуроти номатлуб амали дастҷамъона мебояд

Дар ибтидои асри ХХI инсоният бо хатари ҷиддие, ки ба бақои одаму олам таҳдид менамояд, рӯ ба рӯ гаштааст, ки номи он терроризму экстремизм ва ифротгароист.

Ин амали мудҳиш нав набуда, дар замонҳои қадим, асрҳои миёна ва давраи нав ҳам аз худ дарак додааст. Масалан, дар замонҳои гузашта одамони алоҳида ва гурӯҳҳои муташаккили сиёсию мазҳабие буданд, ки ба воситаи тарсонидан ва даҳшатафканӣ идеологияи худро ба сари дигарон бор ва онҳоро истифода мебурданд. Дар охири асри ХХ ва авали асри ХХI амалҳои террористӣ бештар характери сиёсӣ – диниро ба худ касб намуда, доираи фаъолияти ифротии онҳо доман паҳн кард.

Мазҳабҳои алоҳидаи дини Ислом дар асрҳои миёна шомили хурофотпарастӣ гашта, ба куштори халифаҳо, мансабдорони маъмурӣ ва ҳарбӣ ҷонибдорӣ мекарданд.

Дар ибтидои асри ХХ терроризм ба дараҷаи давлатӣ табдил ёфт. Масалан, дар давлатҳои Олмон, Итолиё ва ғайраҳо, ки реҷими зиддихалқӣ ҳокимиятро дар даст дошт, аҳолии худро бо беқонуниятӣ «буғӣ» намуда, онҳоро доимо зери таъсири тарсу ҳарос ва заифӣ нигоҳ медоштанд.

Ҳамзамон, таҷрибаи ҷаҳонӣ шаҳодати он аст, ки терроризм ва экстремизм дар ҳолате пайдо мегардад, ки бӯҳрони амиқи ғоявӣ ва мафкуравӣ ҷомеаро фаро гирифта бошад. Баъдан, дар ҷомеаҳои бeҳронзада гурӯҳҳои мухолифи сиёсӣ, иҷтимоӣ, миллӣ, динӣ, мазҳабӣ ва маҳаллӣ пайдо гардида, баҳри забти ин фазо ҷидду ҷаҳд менамоянд. Дар ин лаҳза барои пуштибонии онҳо хоҷагони беруна ба майдон меоянду бо воситаи пулу мол онҳоро ба қолаби худ медароранд. Баъдан, аз ҷониби хоҷагону сарпарастони хориҷӣ дастуре мегиранд, ки барои ноил гардидан ба мақсадҳои хеш ба истифодаи зeроварӣ, яъне террори рақибони сиёсӣ, пешвоён ва намояндагони онҳо даст мезананд ва баҳри расидан ба мақсад аз тамоми роҳҳо истифода мебаранд.

Пешвои миллат дар Паёми навбатии хеш иброз намуданд, ки террорист ва экстремист дин, мазҳаб, миллат, модар ва Ватан надорад. Ин падидаҳои номатлуб ба муқобили кулли инсоният равона гардида, муборизаи дастҷамъонаро талаб менамояд.

Бинобар ин, лозим аст, ки аз ҷониби худ волидон, аз тарафи дигар устодону омeзгорон ва кулли ҷомеа бояд ба тақдири фарзандонамон, ки насли ояндасози кишвари моанд, бепарво набошем, нагузорем, ки мафкураи онҳоро қувваҳои нохалаф вайрон кунанд.

 М.ШАРИФОВ,
 устоди Донишгоҳи давлатии
 ҳуқуқ, бизнес ва сиёсати Тоҷикистон

Add comment


Security code
Refresh