April 2016

08 April 2016

Сафари бонувони соҳибкори суғдӣ ба Хатлон

Охирҳои моҳи марти соли  равон бо  ибтикори Ассотсиатсияи занҳои соҳибкори Тоҷикистон гурӯҳи бонувони соҳибкори суғдӣ бо  мақсади  шиносоӣ ба кору  фаъолияти бонувони  соҳибкори  хатлонӣ  сафари  пурмӯҳтавое  ба вилояти  Хатлон доштанд.

Рӯзи аввали  ташриф меҳмононро  муовини  раиси мақомоти  иҷроияи ҳокимияти давлатии шаҳри Қӯрғонтеппа С. Қосимова ва  раиси  бахши  кор  бо  занони  вилояти Хатлон С. Самиева хайра  мақдам  гуфтанд. Дар  муддати  се  рӯз  бонувони суғдӣ   дар  шаҳрҳои Қӯрғонтеппа, Кӯлоб, Норак, Вахш ва Ҷалолиддини Балхӣ  бо  кору  фаъолияти    бонувони  соҳибкори   хатлонӣ  аз  наздик  ошно гардида, таҷриба  иваз  намуда,  маслиҳатҳои  муҳими  худро  барои  пешрафти  кор  дареғ  надоштанд. Ин  робитаву таҷрибаандӯзиҳо  ба  бонувони  тоҷик  имконият  фароҳам  меорад, ки  донишу  малакаи  худро  ривоҷ  дода, маҳсулотҳое  истеҳсол  намоянд, ки  ҳам  ҷавобгӯи  талаботҳои  ҷаҳонӣ   ва ҳам  дархӯри  завқи  мардум  бошанд. 

Дар тӯли наздик 25 соли Истиқлолияти давлатӣ такони  бузурге  дар  ҳаёти бонувони ҳунарманд ба миён овард. Дастгирии  пайвастаи  Пешвои  миллат Эмомалӣ Раҳмон ва Раиси  вилоят Абдураҳмон  Қодирӣ ба  эҳёи нави  ҳунарҳои  миллӣ,  алалхусус,  кешбофию  адрасбофӣ  мусоидат  намуд. Имрӯзҳо,  ҳатто, дар дурдасттарин  деҳаҳо  ҳам  бонувон  имконият доранд, ки  маҳсули  ҳунари  бебаҳои  худро  пешкаши  ҳаводорон  гардонанд. Дар  ин  замина  ташкилотҳое  таъсис  ёфтанд, ки  дар  пешрафти  кори  бонувони  соҳибкор  ҳиссагузоранд.

Ассотсиатсияи миллии  занҳои  соҳибкори  Тоҷикистон (АМЗСТ) ташкилоти  ғайритиҷоратии  ҷамъиятӣ  мебошад , ки соли  1995  таъсис  ёфтааст. Ин  ташкилот барои  амалӣ  гардондани лоиҳаҳо  ва  пеш  бурдани  ҳуқуқ  ва  майлу  рағбатҳои   соҳибкорзанон таҷрибаи  хело  бой  дошта, дар сафҳои худ  2500  нафар  зани  фаъолро, ки дар  соҳаи  гуногуни  иқтисодӣ: савдо, истеҳсолот, хизматрасонӣ, хоҷагии  қишлоқ   ва  соҳаҳои  иҷтимоӣ  фаъолият  мекунанд, гирд  овардааст.

Мақсади   фаъолияти  ассотсиатсия васеъ  кардани  ҳуқуқҳо ва  имкониятҳои  занон  дар  бозори  меҳнат, мусоидат  кардан  барои  дастрасии  занон  ба  захираҳои  молиявӣ, илму  маърифат, рушди  малакаи  касбии  занон  мебошад.

Савринисо АЙЁМЗОД,
узви Анҷумани тоҷикон  ва  форсизабонони  ҷаҳон “Пайванд”

Читать далее

Беҳтарин ҷуғрофидони ҷумҳурӣ

Хонандаи синфи ёздаҳуми муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии №29-уми ноҳияи Мастчоҳ Мунзифа Сафарова дар олимпиадаи ҷумҳуриявӣ оид ба фанни ҷуғрофия сазовори мақоми аввал ва медали тилло гардид.

Мунзифа шогирди муаллими соҳибтаҷриба, Аълочии маорифи ҷумҳурӣ Толибҷон Ғиёсов мебошад, ки бист сол боз дар ин мактаб ба таълиму тадриси насли наврас машғул мебошад. Худи муаллими муваффақ Толибҷон писари олими ҷуғрофидони тоҷик, номзади илм, шодравон Обид Ғиёсов аст, ки солҳои тӯлонӣ дар Донишкадаи омӯзгории Хуҷанд (алҳол ДДХ) дарс мегуфт.

-Ман шавқу ҳаваси Мунзифа Сафароваро ба илми ҷуғрофия ба назар гирифта, се соли охир ба ӯ ҷиддӣ кор бурдам, дарсҳои иловагӣ гузаронидам, -гуфт зимни сӯҳбат бо мо муаллим Толибҷон Ғиёсов. –Бобояш Одина Сафаров ва падараш Шӯҳрат Сафаров, ки худ муаллим ҳастанд, Мунзифаро дар муҳити хонаводагӣ ҳам ба омӯзиши ҷиддии илм раҳнамун карданд. Маҳз ҳамин омилҳо – завқу хоҳишу кӯшиши шогирд, дастгирии маънавии аҳли хонавода ва заҳматҳои устод ба пирӯзии Мунзифа дар озмуни ҷумҳуриявӣ мусоидат карданд. Дар комёбии Мунзифа саҳми роҳбари синф Расул Расулов низ назаррас аст.

Сарвари мактаб Устоҳафиз Саидов бо ифтихор аз комёбии шогирдон дар озмунҳои зеҳнии ноҳиявию вилоятӣ ва ҷумҳуриявӣ мегӯяд:

-Аз мактаби мо дар олимпиадаи ҷумҳуриявӣ ба ғайр аз Мунзифа имсол боз Шоҳписанд Содиқова (шогирди муаллима Нурбибӣ Гиёева, аз забону адабиёти тоҷик) ҳамчун соҳиби ҷойи сеюми олимпиадаи вилоятӣ ширкат меварзад, ки аз ӯ ҳам натиҷаи хубро чашмдорем.

Умуман, муассисаи таҳсилоти миёнаи умумии №29, ки дар Ҷамоати деҳоти Мастчоҳ воқеъ аст, яке аз беҳтарин муассисаҳои таълимии ноҳия ба ҳисоб рафта, ба 780 хонанда 58 нафар омӯзгор сабақ медиҳанд. 45 нафар омӯзгор маълумоти олӣ ва 34 нафарашон дараҷаи олии тахассусӣ доранд.

Ҷӯра ЮСУФӢ

Читать далее

07 April 2016

Навбати ман ҳам омад, Модар!...

Хоки поки Ватанро содиқона муҳофизат мекунем, Хизмат ба Ватан қарзи шаҳрвандии мост! - Бо чунин шиору овезаҳо ҷавонони шуҷоатманду далери вилояти Суғд, баҳри хизмат ба Ватан ва ҳимояи марзу буми он дар Амфитеатри ноҳияи Бобоҷон Ғафуров ҷамъ омада буданд.

Дар ин рӯз Раиси вилоят Абдураҳмон Қодирӣ аз иқдоми наҷиб ва ватандӯстонаи ҷавонони вилоят изҳори хушнудӣ намуд. Ҳамчунин, зикр дошт,ки ҷавонони бонангу номус ва шуҷоатманди вилоят, имрӯз қарзи шаҳрвандии худро дарк намуданд ва  дар рӯзи аввалин гусели наваскарон 62 фоизи нақшаи даъват таъмин гардид. Самараи пойдории сулҳу ваҳдат аст, ки имрӯз ҷавонон ихтиёран ба сафи Қувваҳои Мусаллаҳ раҳсипор шуда истодаанд, қайд намуд Раиси вилоят. Зеро онҳо аз шароити хуби хизмат огоҳанд.

Читать далее

Муҳаббат ва эътиқод – сарсабзии ҳаёти пурсафо

Файзи истиқлол

Ду даҳсола қабл бо қитъаи замини наздиҳавлигӣ ва манзил таъмин кардани аҳолӣ дар қаламрави ҷумҳурӣ муаммои худро дошт. Аксар шаҳрвандон шиква аз он доштанд, ки солҳо дар навбат истодаанду аз соҳиби манзил гардидан бӯи умеде нест. Дар даврони соҳибистиқлолӣ ин масъалаи мубрами рӯз бо ҷонибдории Асосгузори сулҳу Ваҳдати миллӣ, Пешвои миллат, Президенти мамлакат, мӯҳтарам Эмомалӣ Раҳмон бо маром ҳалли худро ёфта истодааст. Солҳои нахуст аз гирду атрофи ҳамон маҳалли манзили зисти деҳот ва ё шаҳр ва дертар аз мав-зеъҳои чарогоҳ ва лалмӣ, инчунин аз ҷойҳои         замоне аз хотири ҳамагон фаромӯшгардида, мардумро бо қитъаи замини наздиҳавлигӣ ва боғпарварию бунёди дигар иншооти иҷтимоӣ шароит фароҳам оварда истодаанд. Ҳамаи ин аз фазои насими истиқлол, ки ба наздикӣ 25-умин солгарди он дар ҷумҳурӣ ботантана таҷлил мегардад ва аз ғамхории ҳамаҷонибаву сиёсати хирадмандонаи Президенти мамлакат, Пешвои миллат, мӯҳтарам Эмомалӣ Раҳмон бармеояд.

Алҳол чор мавзеи ҳудуди вилоят – дар маркази вилоят - шаҳракҳои Сайҳун, дар ноҳияи Мастчоҳ - Меҳробод, дар шаҳри Истаравшан - шаҳраки Баҳористон ва дар шаҳри Исфара - шаҳраки Моҳпарӣ обод гардида, сокинони шаҳру ноҳияҳои Хуҷанд, Истаравшан, Исфара, Бобоҷон Ғафуров, Мастчоҳ, Деваштич соҳиби замини наздиҳавлигӣ гардида, вазъи иҷтимоии хешро беҳ месозанд. Ин шаҳракҳо дар ояндаи наздик дар харитаи ҷуғрофии кишвар маъво мегиранд.

Мо тасмим гирифтем, аз вазъи корбарӣ дар мавзеи Моҳпарии шаҳри Исфара огоҳ гардем. Бо ин мақсад ҷониби шаҳри офтобӣ ва ҳамешабаҳори Исфара роҳ паймудем. Метавон гуфт, вазидани насими истиқлол дар шаҳру навоҳӣ эҳсос мегардад. То ба шаҳри Исфара расидан аз ҳудуди ноҳияи Бобоҷон Ғафуров ва шаҳри Конибодом гузар мекунем. Роҳҳои ноҳияи Бобоҷон Ғафуров ва шаҳри Конибодом обод асту мардумонаш бо чеҳраи кушод ба корҳои хоҷагӣ машғуланд. Ободонӣ дар ин ҷойҳо низ хеле назаррас аст. Чун вориди шаҳри Исфара гардидем, нахуст моро ронанда аз мавзеи Моҳпарӣ ошно сохт. Дар ҳақиқат мавзеъ ба худ номи муносиб гирифтааст. Он дар домани кӯҳ ҷойгир шуда, заминаш ҳамвор асту сабз. Дар ҳар куҷо иморати нимтамом ва ё таҳкурсии он гузошта шудааст. Аз набзи ин мавзеъ аён аст, ки субҳи зиндагӣ дар ин ҷо оғоз хоҳад шуд. Аммо, шароит, ҳолати оби ошомиданӣ ва полезӣ, хоҷагиҳои ёрирасон ва хизматрасонии маишӣ чӣ гуна ба роҳ монда хоҳад шуд? Бо ин мақсад ҷониби шаҳри Исфара – макони боғдорон шитобидем.

Пешвои миллат - роҳнамои миллат

Тавре аз сӯҳбат бо чанде аз мутахассисони соҳоти мухталиф аён гардид, ободонии ин мавзеъ ҳанӯз солҳои 1990-1995 бо пешниҳоди Пешвои миллат ба нақша гирифта шуда будааст. Бо баъзе сабабҳо ҳалли масъалаи мазкур нотамом монда, соли 2012 боз ба ин масъала баргаштаанд. Муҳимтар аз ҳама, бо пешниҳоди мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии шаҳри Исфара аз тарафи Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон 30-июни соли 2012 «Барномаи рушди иқтисодию иҷтимоии шаҳри Исфара барои солҳои 2013-2017» қабул карда шудааст. Алъон бо ҷонибдории Пешвои миллат, Мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии вилоят ва шахсан Раиси вилоят Абдураҳмон Қодирӣ доир ба масъалаи мазкур чораандешӣ шуда истодааст.

Дасти инсон гул офарад...

Тавре ёдовар гаштем, соли 2012 барои сохтмони хусусӣ бо қарори Ҳукумати ҷумҳурӣ 830 гектар замин дар мавзеи Моҳпарӣ, ки солҳои зиёд ташналаб буду ҳамчун мавзеи чарогоҳ истифода бурда мешуд, ба мардум ҳамчун қитъаҳои замини наздиҳавлигӣ пешниҳод гардид. Барои обёрӣ кардани заминҳо зиёда аз 11 км канал кофта шуда, таъминот бо оби ошомиданӣ низ дар ин макон ҳалли мусбии худро меёбад.

- Соли 2012 тибқи қарори раиси шаҳри Исфара тақсимоти замини наздиҳавлигӣ барои сокинони ин маҳал ва бунёди мавзеи шаҳраки “Моҳпарӣ 1” ва “Моҳпарӣ 2” оғоз гардида буд. Дар маҷмӯъ, аз масоҳати умумии 830 гектар барои минтақаи Моҳпарӣ 1 дар масоҳати 410 гектар замин ҷудо шудааст. Азбаски дар 45 гектари он қубурҳои калони зеризаминии газ гузаштааст, тибқи лоиҳаи бунёди шаҳраки мазкур дар он ҷо боғи мевадор бунёд мегардад. Ҳамчунин, дар минтақаи мазкур сохтмони ду мактаби миёна, 6 боғчаи бачагона, 4 ҳаммом ва дар қади кӯча 50 бинои чорошёнаи истиқоматӣ сохта хоҳад шуд. Аз ҷумла, иншооти иҷтимоӣ, аз қабили бозор дар масоҳати қариб 2 гектар, бунгоҳи тиббӣ, тарабхонаву ҷойҳои истироҳатию фароғатӣ, мағозаҳои хурду калон, марказҳои хизматрасонӣ низ пешбинӣ шудааст, - мегӯяд Шокир Холиқов, сардори Корхонаи фаръии воҳиди давлатии лоиҳакашии шаҳри Исфара.

То имрӯз сохтмони мактаби миёна барои 1250 хонанда оғоз гардида, ошёнаи якуми он дар арафаи анҷомёбист. Ҳамчунин, барои дастрасии мардум ба масолеҳи сохтмонӣ бозори аввалиндараҷа сохта шуда, ҳамагуна маводи сохтмониву бинокорӣ ба харидорон муҳайё гаштааст. Тибқи лоиҳа кӯчаи марказии шаҳрак паҳноиаш 28 метр, дарозиаш қариб 700 метр мебошад. Алҳол корҳои ҳамвору шағалпӯшкунии кӯчаи асосӣ, ободонӣ, аз ҷумла шинонидани сутунҳои қадди роҳ ба нақша гирифта шуда, дар назар аст, ки то ҷашни Истиқлолияти давлатӣ дар ин самт корҳо ба субот расонида мешавад.

Маблағгузории сохтмони мактабу бунгоҳҳои тиббӣ тибқи лоиҳа аз маблағҳои ҷумҳуриявӣ сурат гирифта, боқимонда асосан аз маблағҳои вилоятӣ ва худи шаҳр ба нақша гирифта шудааст. Ба ҳамаи онҳое, ки қарору сертификат супорида шудааст, идораи лоиҳакашии мо лоиҳаҳои мухталифро ба маблағи аз 136 сомонӣ то 600 сомонӣ ба мардум пешниҳод намуда, онҳоро саривақт бо лоиҳаҳо таъмин менамояд. Аз ҷониби мутахассисон селроҳа ва ғайраҳо низ ба назар гирифта шудааст.

Масъулини соҳаи лоиҳакашиву тарҳрезии бунёди шаҳрак изҳор доштанд, ки то имрӯз аллакай ба 2500 нафар ва ба наздикӣ боз ба зиёда аз 200 нафар эҳтиёҷмандони шаҳри Исфара қитъаи        наздиҳавлигӣ ба ҳар оила 6 сотихӣ тақсим карда мешавад. Бояд гуфт, ки тибқи лоиҳа дар сари кӯчаҳои шаҳрак биноҳои дуошёнагӣ аз тарафи шаҳрвандон сохта мешавад. То имрӯз қариб 20 фоизи аҳолӣ дар мавзеи мазкур сохтмони хонаҳоро оғоз карда, баъзеашон аллакай дар онҷо зиндагӣ доранд.

Муаммои муҳоҷир ва ҳалли он

Ҷоизи қайд аст, ки барои ҳавасманд намудани мардум, зиёда аз 100 оила тариқи муҳоҷиркунонии дохилӣ бо кӯмакпулиҳои махсус ба ин мавзеъ кӯчонида шудаанд. Барои онҳо маблағҳои грантӣ то 3000 сомонӣ кӯмак карда шудааст, ки аз он танҳо 1 ҳазору 500 сомониашро дар муддати 3 сол пардохт мекунанд. Ин иқдом низ аз ҷониби Раиси вилоят пешниҳод шуда буд, ки барои дастгириву некӯаҳволии мардум нигаронида шудааст. Муҳоҷирони дохилӣ асосан аз ҷамоатҳои Навгилем, Шаҳрак ва Сурх бештар буда, барои сокиноне, ки тибқи хулосаи комиссия муҳоҷир эълон мешаванд, пешбинӣ шудааст.

- Киҳо ҳуқуқи муҳоҷир шуданро доранд ва андозаи имтиёзи онон чӣ қадар аст?

Дар ин бобат Ҳусейнҷон Зоҳидов – мудири бахши муҳоҷирати дохиливу экологии Раёсати Хадамоти муҳоҷират дар вилояти Суғд чунин посух дод:

- Ҳанӯз 3 –юми декабри соли 2012 Қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи муҳоҷирати дохилии аҳолӣ аз шаҳру навоҳии камзамин ва сераҳолии кӯҳистон ба водиҳои дорои заминҳои бекорхобидаи ҷумҳурӣ барои солҳои 2013-2015» ба тасвиб расида ва дар ин асос қарори Раиси вилоят таҳти № 341 аз 28-декабри соли 2012 имзо шуда буд. Тибқи нақшаи ин қарор дар шаҳри Исфара дар солҳои 2013-2014 қариб сад оила ба мавзеи Моҳпарӣ аз ҷамоатҳои шаҳри Исфара ба таври муҳоҷирони дохилии ихтиёрӣ бо заминҳои наздиҳавлигӣ таъмин шудаанд.

- Киҳо метавонанд ҳамчун муҳоҷири дохилӣ ба қайд гирифта шаванд?

- Мардони аз синни 18 то 63-сола ва занони аз 18 то 58 солае, ки соҳиби на кам аз ду фарзанди қобилияти корӣ дошта бошанду ба номашон ягон хоҷагӣ ё ҳавлӣ номнавис нашудааст, метавонанд чун муҳоҷири дохилӣ ба қайд гирифта шаванд.

 Муҳоҷирони дохилӣ дар навбати худ дорои як қатор имтиёзҳо буда, аз ҷумла ба онҳо бе навбат қитъаи замин дода мешавад. Дар ҳамаи шаҳру навоҳии вилоят комиссияи босалоҳият ташкил гардида, онон пас аз дида баромадани ҳуҷҷатҳои аризадиҳандагон чун муҳоҷирони дохилӣ ба қайд гирифта мешаванд. Ба муҳоҷирони дохилӣ тариқи Бонки давлатии “Амонатбонк” аз ҷониби Ҳукумати ҷумҳурӣ қарзҳои имтиёзнок барои 3 сол пешбинӣ шудааст, ки онон бо пешниҳод намудани ҳуҷҷатҳои расмӣ соҳиби маблағ шуда метавонанд. Қарзҳои имтиёзнок барои 5 сол дода шуда, дар 2 соли охир танҳо 50 фисади он баргардонида, 50 фоизи дигараш аз ҷониби маб-лағҳои Ҳукумати ҷумҳурӣ рӯйпӯш карда мешавад.

Обу ободонӣ

Об ҳаст - ободонӣ ҳаст, мегӯянд. Набзи зиндагӣ дар ин макон эҳсос мегардад ё не? То он даме ки таъминот бо қувваи барқ ва оби ошомиданӣ ва полезӣ аз ҷониби мутасаддиёни соҳаҳои мазкур ба таври мусбӣ ҳалли худро наёбад, аҳолӣ сад фоиз ва ё бо хотири ҷамъ ба ин мавзеъ нахоҳанд рафт. Дар бобати таъминоти аҳолӣ бо оби ошомиданӣ ва полезӣ сардори Қитъаи обтаъминкунӣ ва канализатсияи шаҳри Исфара Абдуманнон Мирҷаъфаров чунин изҳори андеша намуд:

- Ҳанӯз соли 2013 ба ин мавзеъ бо маблағгузории Мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии вилоят дар 11,7 километр лӯлаҳои диаметраш 315 хобонда шуд. Соли равон бо мақсади идомаи кор аз буҷаи вилоят 6,5 миллион сомонӣ маблағ, ки аз ин 4 миллион сомониаш барои хатти дохили мавзеъ ва 2,5 миллион сомониаш барои ду ҳавзи ғунҷоишаш ду ҳазор метри мукааб равона гардид. Тибқи нақшаи амалкардаистода то моҳи июл ин ду ҳавзи захиравӣ бояд бунёд карда, то анҷоми сол бошад, вазъи оби ошомиданӣ ва полезӣ беҳтар хоҳад шуд. Алҳол, бо дастгирии мақомоти иҷроияи маҳаллӣ корҳои заминҳамворкунӣ ва кофтани ҳавз рафта истодааст.

- Дар корҳои сохтмонӣ ва ободонӣ мушкилоти асосиро дар чӣ мебинед? - пурсидем аз А.Мирҷаъфаров.

- Мушкилоти асосии мо имрӯз танҳо ҳамин аст – кашидани хатти оби нӯшокӣ ва полезӣ, ки дар ин самт кор рафта истодааст, -изҳор дошт ӯ. Боиси шодмонист, ки ба масъалаи мазкур Раиси вилоят, мӯҳтарам Абдураҳмон Қодирӣ низ эътибори хоса дода, борҳо аз ин мавзеъ дидан намуда, дар ин бобат Идораи сохтмони асосии (УКС)-и вилоятро вазифадор сохтаанд. Лоиҳаи кофтани ҳавз соли 2012 омода гардида буд ва алҳол бошад, бо воситаи қубурҳои обкашӣ ба мавзеи Моҳпарӣ об бурда истодаем. Дигар лоиҳа бошад, ба коргоҳи «Суғдлоиҳакаш» пешниҳод гардидааст. Лоиҳа ва пудратчиҳо пурра омода ва корҳо дар ин раванд идома доранд.

Дар нақшаи генералӣ ҳаст, аммо...

Вақте инсоният аз ду чиз танқисӣ мекашад - оби ошомиданиву нерӯи барқ, дар масъалаи      зистан, ободонӣ дасткӯтоҳ аст. Чунин норасоӣ дар мавзеи Моҳпарӣ низ шояд ба назар мерасид, агар мутасаддиён сари вақт аз паси ҳалли мушкилоти мавҷуда намегардиданд. Хушбахтона, оби ошомиданӣ ва полезӣ алҳол ҳалли худро ёфта истодааст, аммо масъалаи дастрасии қувваи барқ дар кадом ҳолат қарор дорад? Дар ин бора посухи сардори Шабакаи барқи шаҳри Исфара Мансур Ҷӯраев чунин буд:

- Аз шаҳри Конибодом ба ҷониби шаҳри Исфара ва Ҷамоати шаҳраки Шӯроб хатти барқи 110 киловолта мегузарад, агар аз ҳамин минтақа пайваст намоем, тибқи нақшаи муқарраргардида      наздик ба 5,5 ҳазор хоҷагӣ хизмат хоҳад кард. Дар ин бобат ба мутасаддиёни “Барқи тоҷик” муроҷиат кардем. Масъалаи мазкур ба нақшаи генералии ободонии шаҳри Исфара ворид гардидааст, агар он ҳалли худро меёфт, мавзеъҳои Моҳпарӣ ва Нурафшон чароғон мегардид.

Чунонки масъулин зикр доштанд, бунёди шаҳраки Моҳпарӣ дар нақшаи генералии рушди Исфара барои солҳои 2013-2017 махсус қайд ёфта, аз ҷумла дар самти чароғонкунӣ низ корҳои зиёде ба анҷом расонида хоҳад шуд.

-Дар раванди бо барқ таъмин намудани аҳолии мавзеъҳои Моҳпарӣ ва Нурафшон аз ҷониби кормандони идораи барқи ноҳия барои кашидани хатти нерӯи барқ ҳама лавозимоти зарурӣ, аз қабили трансформатор, ноқилҳои гуногунҳаҷм ва ғайраҳо ба сметаи хароҷот омода ва ба роҳбарияти Ширкати холдингии “Барқи тоҷик” пешниҳод шудааст, ки маблағи умумии он 1 миллиону 520 ҳазор сомониро ташкил медиҳад.

Ҳамчунин, ба Вазорати энергетика ва саноати Ҷумҳурии Тоҷикистон нусхаи он ирсол гардидааст. Масъулини «Барқи тоҷик» дар навбати худ изҳор доштанд, ки бо назардошти шароити молиявӣ то соли 2020-ум он амалӣ хоҳад гашт,- мегӯяд Мансур Ҷӯраев.

Дар марҳалаи аввал, мо бо истифода аз иқтидорҳое, ки дар ноҳия мавҷуд аст, метавонем 4-5 трансформаторро пайваст намоем. Масалан, соли 2012 дар Ҷамоати шаҳраки Ким ду адад трансформатори корношоямро аз Ҷамъияти саҳҳомии “Чароғ” ба мувозинаи шабакаи ноҳия қабул намудем. Дар сурати таъмири агрегатҳои он мо метавонем дар марҳилаи аввал қисман ҷамоати шаҳракҳои Ким ва Моҳпариро таъмин намоем. Барои таъмири таҷҳизоти трансформатор ба мутахассисони шабакаи барқии шаҳри Истаравшан муроҷиат намудем ва дар назар аст, ки то охири соли равон ин масъала ҳалли худро дарёбад.

Дар фарҷом

Мегӯянд, ки дасти инсон гул меофарад. Замоне мавзеъҳои ноҳияи Зафаробод, Мастчоҳ ва маҳаллаҳои «Чашма»-и шаҳри Хуҷанд макони ноободро мемонд. Қудуми инсоният ба он мавзеъҳо расиду имрӯз он ҷойҳо обод асту мардумаш дар чаманистон зиндагӣ доранд. Мавзеи Моҳпарии шаҳри Исфара низ бо иқдоми инсонҳои гулпарвар ба гулистон бадал хоҳад шуд. Мо тасмим гирифтем, аз ин мавзеъ, ободонии он, иқдомҳои шоистаи мардуми боғпарвари исфарагиён сари чанд вақт муштариёни рӯзномаро огоҳ созем.

Чунин иқдом дар давоми солҳои соҳибистиқлолии кишвар бо ҷонибдории Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ, Пешвои миллат, Президенти мамлакат Эмомалӣ Раҳмон боз ҳам идома дорад. Дар ин радиф муҳаббат ва эътиқод ба обу хоки ватан, ба маҳалли зисти пештараву ҳозира, наву минбаъда боз ҳам қавӣ гардида, сарсабзии ҳаёти бомароми мардумонро босафо ва муҷалло мегардонад.

Тавҳида ҶӮРАЕВА,
Маъмурахон САМАДОВА

 

 

Читать далее

Оғози Ватан …

Ҳамин кӯча…

Оре, аз ҳамин кӯча, аз одамони он, аз ҳамин пайроҳа, аз ҳамин ҳавлиҳои назарногир Ватан ибтидо мешавад. Қалби ҳар инсон, ба кадом гӯшаи дунё наравад, боз ҳам кашоли обу хоки диёр, ҳамон кӯча, ҳамон роҳе аст, ки дар он гӯша тифлияш сипарӣ шуд, мардумонаш ба ӯ меҳр нисор карданд… Ва ҳар фард, ки сарзаминаш баҳри ӯ азиз аст, мехоҳад, барои ободии маҳалли зисташ каме бошад ҳам, нақши худро гузошта бошад… Хушбахтона, чунин инсонҳо дар ҷомеаи мо имрӯз бисёр шуда истодаанд. Ҳатто, мешунавем, ки аз шаҳру мамлакатҳои дуродур истода, баҳри ободии маҳалли зисти худ, зодгоҳи худ маблағи пасандоз мефиристанд, то сарзаминашон боз ҳам гулгулшукуфон ва шӯҳратманд гардад.

Мутобиқи қарори Раиси вилояти Суғд Абдураҳмон Қодирӣ аз 16-уми декабри соли 2015-ум № 546 соли 2016 «Соли маҳалла, деҳа ва шаҳраки обод» эълон гардидааст. Дар асоси ин қарор аз 18-уми январи соли 2016 қарори раиси шаҳри Хуҷанд оид ба гузаронидани озмуни «Маҳаллаи беҳтарин» ба тасвиб расид.

Дар ҳамин радиф аз оғози сол дар маҳаллаҳои шаҳр тадбирҳои ободонӣ, кабудизоркунӣ ва дигар чорабиниҳо ҷӯшу хурӯши тоза гирифтанд.

 Дар рӯзҳои нахустини фарорасии мавсими баҳор сокинони бинои рақами 20-ум, кумитаи маҳаллаи Масҷиди Саври маркази вилоят хурсандии беҳадду канор доштанд: Бо ибтикор ва дастгирии Мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии вилоят ва шаҳри Хуҷанд, сокинони саховатманди бино ва кормандони мағозаҳои таҷҳизоти электрониву техникӣ симои бино, саҳни он, даромадгоҳҳо ба куллӣ дигаргун - ороставу пероста гардид. Боми бино шиферпӯш, бино, даромадгоҳҳо таъмиру тармиму рангубор карда, дар саҳни он ду айвони дамгирӣ барои сокинон сохтанд. Дар як гӯшаи бино ҳамчунин танӯр ва оташдон сохтанд. Барои аҳли бино, бахусус бачагон майдони варзишӣ бо фарогирии майдончаи бозиҳои футболи хурд, волейбол, баскетбол ба фаъолият шурӯъ кард. Саҳни бино пурра чароғон ва пайроҳаҳо мумфарш карда шуданд, атрофи он бо бештар аз 100 бех ниҳоли дарахтони сояафкан, 50 бех ниҳоли дарахтони мевадор ва зиёда аз 1000 адад гулҳои ороишӣ зеб дода шуд. Дар рӯзи ба таври расмӣ ифтитоҳбахшии иншоот сокинони маҳалла, аҳли бино эъҷози ҳунари дастони худро намоиш дода, суманак пухтанд, хони ҳафтсину ҳафтшин оростанд, бачагон бошанд, намоиши ҳунарҳои дастии худро пешкаши меҳмонон карданд.

Афкори солим - дар тани солим

Дар ин робита мудири шӯъбаи кор бо маҳаллаҳои дастгоҳи раиси шаҳри Хуҷанд Файзулло Мамадҷонов гуфт, ободкориҳои назди бинои «Кооператор» дар шаҳр ягона нест. Дар доираи эълон намудани озмуни «Маҳаллаи беҳтарин» дар 22 маҳаллаҳои маркази вилоят корҳои ободонӣ, бунёдкорӣ, созандагӣ торафт авҷи тоза мегирад. То ин дам ҳамчунин дар маҳаллаҳои «Дӯстии халқҳо» (маҳаллаи 31, назди бинои №39), «Мевағул» (микроноҳияи 18-ум), назди бинои 8 майдончаҳои варзишӣ сохта, ба истифода дода шуданд, ки ба солимии рӯҳиву ҷисмонии сокинон, бахусус насли наврас мусоидат мекунанд. Ҷоиз ба зикр аст, ки имрӯз корҳои ободониву созандагӣ аксаран аз ҷониби соҳибкорон, сокинони саховатманди маҳаллаҳо сурат гирифта истодааст, ки боиси дастгирист.

Чорабиниҳои наврӯзӣ бошад, дар тамоми маҳаллаҳо дар сатҳи баланди омодагӣ бо шукӯҳу шаҳомат сурат гирифтанд. Аҳли маҳаллаҳои «Тути Калон», «Чорчароғ», «Бофанда»,     «Темурмалик» ба ин ҷашни мардумӣ омодагии пухта диданд. Дар чорабиниҳои наврӯзи байналмилалӣ, ки дар маҳаллаи «Дӯстии халқҳо» доир шуд, меҳмонон аз мамлакати Покистон, шаҳри Самарқанди ҷумҳурии ӯзбекистон, Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон иштирок карданд.

Дилгарм ба хизмати Ватан

Сарвари кумитаи маҳаллаи Масҷиди Саври маркази вилоят Муҳаммадҷон Ҳоҷибоев мегӯяд, маҳаллаи онҳо дар аксар самтҳо пешқадам аст. Дар рӯзҳои Наврӯзи хуҷастапай ҳамчунин дар бисёр кӯчаҳои маҳалла, аз ҷумла ба номи Тошхоҷа Асирӣ, С.Вализода, А.Султонов бо иштироки васеи сокинон суманакпазӣ, оростани хони наврӯзӣ сурат гирифта, ин ҷашни миллӣ дар сатҳи баланд таҷлил карда шуд.

Маҳаллаи Масҷиди Савр дар маъракаи даъват низ давоми чандин сол фаъол буда, соли 2015-ум нақшаи даъват сари вақт иҷро гардид. Имрӯзҳо низ, ки маъракаи даъвати баҳорона шурӯъ гаштааст, бо волидайни ҷавонон корҳои фаҳмондадиҳӣ бурда шуда истодааст. Аз ҷумла, бо сокинони кӯчаҳои ба номи М. Мирбобоев ва С.Вализода бо иштироки собиқ корманди Вазорати корҳои дохилии ҷумҳурӣ Иномҷон Маҳмудов бобати ба ҳифзу ҳимояи Ватан омода будани ҷавонон, шомил нагаштани онҳо ба ҳар гуна равияҳои номатлуб вохӯрӣ доир карда шуд.

Эҳёи ҳунарҳои миллӣ

Дар маҳаллаи Масҷиди Савр Маркази таълимӣ-истеҳсолии атласу адрасбофӣ фаъолият мебарад. Ба ин Марказ номи Рассоми халқии Иттиҳоди Шӯравӣ, сӯзанидӯзи гулдаст Зулфия Баҳриддинова дода шудааст, ки ин бесабаб нест. Мақсад аз таъсиси марказ он аст, ки занону духтарон, чунон ки сокинони ин маҳаллаи қадимии шаҳр аз азал ҳунарваранд, ҳунарҳои мардумӣ, бахусус атласу адрасбофиро азхуд намоянд. Марказ дар кӯчаи ба номи Маҳмудҷон Исмоилов, дар бинои собиқ масҷиди Бобораҳим Оқсақол ҷойгир шуда, то ҳол бо роҳбарии раиси Шӯрои бонувони маҳалла Мавҷуда Ҳакимова 30 нафар занону духтарон ҳунар омӯхтанд ва соҳиби сертификат шуданд.  

Дар маҳалла барои солимии оилаҳо, бахусус оилаҳои ҷавон тадбирҳо роҳандозӣ мегарданд. Ҷоиз ба зикр аст, ки кумитаи маҳалла доимо серодам, ба қавле, умедгоҳи сокинон аст. Сокинон бо дарду ниёз, муаммоҳои худ муроҷиат мекунанд ва аз кӯмаку дастгирии доимӣ бархурдоранд.

-Аз оғози сол сокинони панҷ оила бо масъалаҳои муаммои оилавӣ муроҷиат карданд,- мегӯяд раиси кумитаи маҳалла. - Асосан ҷавонзанҳо бо масоили ҷанҷоли оилавӣ, хушунат муроҷиат кардаанд. Аз ҷумла, сокинони кӯчаҳои ба номи Маҳмудҷон Исмоилов, тангкӯчаи Эшони Шайдо муроҷиат намуданд, ки алҳол бо сарварони ин хонадон кор бурда шуда истодааст, то ки калонсолон ба мобайн даромада, ҷавононро ба муросо оранду оилаи ҷавон пош нахӯрад. 

Дар маҳалла бо роҳбарии Муҳаммадҷон Ҳоҷибоев, котиби кумитаи маҳалла Юнусҷон Юсуфов, кормандон Битоҷӣ Ҷӯраева, Лутфинисо Алиева, Раҳматҷон Бобоҷонов корҳо тавре ба роҳ монда шудааст, ки муҳити маънавии ҷомеа солим бошад, мардум ба корҳои созандагиву бунёдкорӣ бештар ҷалб карда шаванд. Оила, ки рукни асосии ҷамъиятаст,  бояд солим бошанд.

Рафоат МӮЪМИНОВА

Читать далее

Сертификати мутобиқат ва ё эътибор ба сифат?

Шароити имрӯзаи иқтисодиёти ҷаҳонӣ талаб мекунад, ки баҳри беҳтар намудани вазъи соҳаҳои иқтисоди миллӣ доир ба истифодаи самараноки захираву иқтидорҳои молиявӣ, истеҳсолӣ ва табиии кишвар, дастгирӣ ва ҳимояи истеҳсолкунандагони ватанӣ, тақвияти иқтидорҳои содиротӣ, ба хусус, фароҳам овардани шароити мусоид барои рушди соҳибкорӣ аз ҷониби ҳукумат тадбирҳои иловагӣ андешида шаванд.

                                                         Аз Паёми Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон ба Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, 20 январи соли 2016

Шомил шудани Тоҷикистон ба Созмони умумиҷаҳонии савдо, ки аллакай ба он се сол мешавад, ба таври ҳамешагӣ водор месозад, ки корхонаву ширкатҳо ва соҳибкорони ватанӣ дар самти тавлидоти молу маҳсулот ба сифати он, рақобатпазиру ҷавобгӯй буданашон ба меъёрҳои байналмилалӣ дар талошу такопӯй бошанду ҳамзамон, марҳала ба марҳала ҳаҷми ҳарчи бештари содироти хориҷии маҳсулотро муваффақ шаванд ва ба рушди соҳибкории устувор заминаи боэътимод гузоранд. Пешвои миллат, Президенти мамлакат Эмомалӣ Раҳмон дар ҳар  мулоқот бо соҳибкорони ватанӣ  ин масъаларо борҳо таъкид месозаду аз онҳо ворид кардани хатҳои муосири технологӣ, дар таҷҳизотҳои замонавии бо такя ба инноватсияю нанотехнологӣ сохта шуда ба роҳ мондани истеҳсолот: чи ғизоиву саноатиро тақозо мекунад.     

Мушоҳидаву таҳлилҳои ду соли охир дар истеҳсолоти вилояти Суғд, хушбахтона, аз он бозгӯӣ доранд, ки кӯшишҳои соҳибкорони минтақаи шимоли кишвар дар ин ҷода натиҷаи мусбӣ ба бор меоварад. Масалан, агар дар даҳсолаи аввали соҳибистиқлолӣ содироти хориҷии номгӯйи маҳсулот аз вилоят асосан  дар шакли ашёи хому нимтайёр: аз қабили нахи пахтаву калобаҳои риштагӣ, матоъҳои либосворӣ, чарму пилла, хокаҳои маъдан,  консерваҳо, хушкмева, пиёз маҳдуд мешуда бошад ҳоло чунин нест. ҳар сол дар вилоят бо мавриди истифода қарор гирифтани даҳҳо коргоҳҳои хурду миёнаи тавлидотӣ табиист, ки номгӯйи маҳсулоти замонавии  бозоргир низ зиёд мешавад. Дар соли сипаришудаи 2015 аз вилояти Суғд содироти зиёда аз 30 номгӯй ба роҳ монда шуд, ки тақвияти гуфтаҳои боло мебошанд.

Маркази Тоҷикстандарт дар вилояти Суғд бешубҳа, аз ҷумлаи хадамотҳое маҳсуб меёбад, ки бо таври муассир дар беҳтаршавии сифати маҳсулоти ҷавобгӯй ба бозори ҷаҳонӣ замина гузошта, ба он мусоидат мекунад. Махсусан, дар ин самт  метавон фаъолияти шӯъбаи баҳодиҳии мутобиқат дар ин Марказро зикр кард, ки кормандони он ҳамеша дар талошанд ҷиҳати рушди истеҳсолоти ватанӣ, тавлиди маҳсулоти сифатан аълои ҷавобгӯй ба меъёрҳои ҷаҳонӣ нақши арзанда гузоранд.

 - То чи андоза рисолати мо дорои чунин масъулияти баланд доштанро, ки фарогир аз арзишҳои аз нангу номуси миллӣ ва обрӯву эътибор бошад, кормандони шӯъба ба хубӣ дарк мекунанд,- иброз медорад Тоҷиддин Шарифов, мудири шӯъбаи мазкур,- қабл аз он ки ин ё он соҳибкор-истеҳсолкунанда ҷиҳати дастрас кардани Сертификати мутобиқат ба мо муроҷиат мекунад, мутахассисони Марказ дақиқкоронаю мӯшикофона муоинаи таҷҳизоти истеҳсолӣ ва худи маҳсулотро аз рӯи талаботи стандартӣ ва сифат анҷом медиҳанд. Танҳо, пас аз комилан ҷавобгӯй будан ба ҳамаи меъёрҳои ҳуҷҷаттнигории байналмилалӣ чунин ҳуҷҷати тасдиқкунанда, яъне Сертификати мутобиқат дода мешавад.

-Аслан худи муроҷиати истеҳсолкунанда ба Маркази стандартӣ қадами нахустин ба он аст,- ки мегӯяд  Искандар Каримов, сармутахассиси шӯъба,- ӯ ба сифати баланди маҳсулоти коргоҳаш эътимод дораду масъулияти баланде эҳсос карда, бо дастрасии чунин ҳуҷҷат ӯ мехоҳад, ки  сифати баланди маҳсулоташро кафолат дода, муаррифии  шаффофи молашро дар ҷомеа роҳандозӣ кунаду пешкаши муштариён. Боиси ифтихор ҳам аст, ки имрӯз  кишвари мо оҳиста-оҳиста имконияти истеҳсолии худро самарабахш  вусъат бахшида, дар бозори байналмилалӣ мавқеъ пайдо мекунад.

Шӯъбаи баҳодиҳии мутобиқат дар Маркази стандартии вилояти Суғд соли 2015 дар маҷмӯъ ба истеҳсолкунандагон 1 ҳазору 140 адад Сертификати мутобиқат додааст, ки нисбат  ба соли 2014-ум 37 адад зиёд аст ва аз ин 206 ададашро маҳсулоти содиротӣ ташкил медиҳад. Дар масъалаи коҳишёбии сертификат ба маҳсулоти кишоварзӣ, аз ҷумла, меваю сабзавот ба омили бисёри табиӣ вобастагӣ дорад. Умедбахш он аст, ки ҳоло маҳсулоти саноати сабуку  коркарди маъдани вилоят то ба Аврупову Осиё роҳ ёфта, дар онҳо Тоҷикистон чун кишвари истеҳсолкунанда мусбӣ муаррифӣ мешавад. Имрӯз маҳсулоти корхонаҳои саноатии  ҶДММ «Қолинҳои Қайроққум» оид ба маҳсулоти қолинӣ, КМТК «Апрелевка» оид ба маъдани шаҳри Қайроққум, КМ «Силкоат бойя» оид ба истеҳсоли рангҳои гуногун, ҶДММ «Стар пласт» оид ба истеҳсоли лӯлаҳо, ҶДММ «Алфапеэт», «Тоҷпроф»- оид ба маҳсулоти пластикии дару тирезаҳо, ҶДММ «Арча» оид ба маҳсулоти чӯбии шаҳри Хуҷанд дар бозорҳои кишварҳои хориҷии дуру наздик  муштариёни худро дармеёбанд. Маврид ба зикр ҳам  ҳаст, ки солҳои охир дар баробари содироти маҳсулоти саноатӣ ҳамчунин,  қадамҳои аввалин дар содироти маводи ғизоии истеҳсоли корхонаҳои коркарди вилоят, аз қабили  ҳасибу панир ва ширӣ низ ба мушоҳида мерасанд.

  -Бо дарназардошти узви «Созмони умумиҷаҳонии савдо» будани Тоҷикистон, ки масъулияти истеҳсолкунандагони ватаниро боз зиёдтар мегардонад, ҳоло мутобиқ ба «Барномаи давлатии сифат» миёни соҳибкорон моҳияти соҳиби Сертификати мутобиқат шудан ва он тадбирҳои минбаъда дар самти боло бардоштани сифати маҳсулот шарҳу эзоҳ дода мешавад ва дар ин ҷода ҳавасмандии онҳо ба мушоҳида мерасад,- меафзояд Тоҷиддин Шарифов.Ҷиҳати боз ҳам пешрав гаштани корхонаҳои истеҳсолии вилоят ва бештар таваҷҷӯҳ зоҳир кардан ба сифати маҳсулоти бозгир дар сатҳи ҷаҳонӣ меъёрҳои махсуси техникии «Тамғагузории маҳсулоти хӯрокворӣ», «Бехатарии  хӯроки чорво ва иловагиҳои он», «Бехатарии маҳсулоти сохтмонӣ» амал карда, ба таври доимӣ соҳибкорон онҳоро меомӯзанду дар ҷараёни  тавлидоти маҳсулот  талаботҳоро амалӣ месозанд.

Афзун гардидани миқдори муроҷиати соҳибкорон- истеҳсолкунандагон ҷиҳати дастрас кардани Сертификати мутобиқат воқеан ҳам қадами ҷиддӣ ва умедбахш дар самти истеҳсоли молу маҳсулоти босифат ва ҳамзамон ҷавобгӯй ба меъёрҳои бозори байналхалқист, ки аз муҳимтарин ҳадафҳои иқтисодии ҳукумат ва давлати Тоҷикистон мебошад.

Ҷовиди Аштӣ
Дар сурат:  назорати ҷараёни кори истеҳсолот аз ҷониби мутахассисони Маркази стандартӣ дар вилояти Суғд.  

 

Читать далее

06 April 2016

Сабабҳои таваллуд дар хона

Бемасъулиятии табибон ё бепарвоии модару хушдоман!

Давоми солҳои 2014-2015 дар миқёси вилоят 808 ҳодисаи таваллуд дар хона ба қайд гирифта шудааст. Нишондоди таваллуди хонагӣ дар ноҳияҳои Кӯҳистони Мастчоҳ, Ғончӣ, Айнӣ ва шаҳри Панҷакент нисбат ба сатҳи вилоят баланд аст. Аз ҷумла, соли 2015 нишондоди мазкур дар ноҳияҳои Айнӣ-1,7 фоиз, Кӯҳистони Мастчоҳ - 31,7 фоиз, Ғончӣ 3,2 фоиз, Панҷакент-1,7 фоизро ташкил дод. Дар ноҳияи Кӯҳистони Мастчоҳ - дар деҳаи Иван-тоҷик ва Ҷамоати Лангар, ноҳияи Айнӣ - дар деҳаи Айнӣ, ноҳияи Ғончӣ - деҳаи Росровут, шаҳри Панҷакент - дар деҳаи Моғиён ҳодисаи таваллуди хонагӣ бисёртар ба қайд гирифта шудааст. - Сабаби баланд будани нишондоди таваллуди хонагӣ дар ноҳияҳои Айнӣ ва Кӯҳистони Мастчоҳ ин дур будани маҳалҳои аҳолинишин аз таваллудхонаҳо аст, - қайд намуд зимни сӯҳбат сардори шӯъбаи Раёсати тандурустии вилоят оид ба ташкили хизматрасонии тиббӣ ба модару кӯдак Индира Акмалхоҷаева.

Дар ноҳияи Ғончӣ таваллуди хонагӣ дар деҳаҳои Росровут, Угук ва Метк бисёртар ба назар мерасад, ки сабаби он дурии роҳ аз таваллудхонаҳо мебошад.

Ҳамчунин, сабаби зиёд будани таваллуди хонагӣ дар шаҳри Панҷакент ба муассисаи тиббӣ саривақт муроҷиат накардани занҳои ҳомила маҳсуб меёбад. Аз теъдоди занони дар хона таваллудкарда 86 фоиз такрорӣ мебошанд. Аз машварат бо ҳомилазанҳо бармеояд, ки бо сабабҳои дар боло зикршуда, яъне дурии таваллудхона ва босуръат ҷараёнгирии ба ҳаёт омадани тифл таваллуд дар хона ба амал омадааст.

- Барои пешгирии сатҳи таваллуд дар хона дар ин шаҳру ноҳияҳо оё ягон чораҷӯӣ мешавад?

 - Байни момодояҳои марказҳо ва бунгоҳҳои саломатӣ оид ба расонидани ёрии фаврӣ дар ҳолатҳои оризаҳои момоӣ ва бистарикунонии ҳатмӣ машварат гузаронида шуд. Дар ноҳияи Ғончӣ, хусусан деҳаи дурдасти Росровут, кормандони марказҳои солимии репродуктивӣ 3 маротиба якҷоя бо намояндагони Кумитаи кор бо занон ва оилаи Мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии вилоят байни фаъолзанон дар бораи тарзи ҳаёти солим, танзими оила ва оид ба паст намудани таваллуди хонагӣ машваратҳо гузарониданд.

Бино ба гуфти Башорат Шукурова, мудири шӯъбаи таваллуди Беморхонаи рақами 2-юми ноҳиявии Ҷамоати Ёваи ноҳияи Бобоҷон Ғафуров, ҳар як зани ҳомила бояд дар вақти муайян дар қайди духтурони оилавӣ бошад. Барои солимии худ ва кӯдаки дарбатнбуда аҳамияти хоса зоҳир намояд.

Ҷоиз ба зикр аст, ки бо дастгирии Раиси вилоят, мӯҳтарам Абдураҳмон Қодирӣ шароити таваллудхонаҳо сол аз сол беҳтар гардида истодааст. Бобати солимии модару кӯдак мо, табибон шабу рӯз барои аз ҳар гуна хавфҳо ва саломат тавлид ёфтани тифли навзод, бехатар таваллуд кардани зани ҳомила саъю кӯшиш дорем. Соли сипаригардида дар таваллудхонаи ҷамоат 782 нафар тифл таваллуд ёфта, аз онҳо 400 нафарашон писар ва 382 нафар духтар буданд. Дар соли 2015 қайди таваллуд дар хона 1 адад буда, сабаби ин таваллуди босуръат буд, ки баъдан дар таваллудхона бистарӣ карда шуд. Ҳангоми муроҷиат намудани зани ҳомила мо ба онҳо тавсияҳо дода, барои пешгирии чунин ҳолатҳо бо хушдоманон ва шавҳарони онҳо ҳамсӯҳбат мешавем. Барои аз хавфи бемориҳои дигар эмин нигоҳ доштани занони ҳомила маслиҳату тавсияҳо медиҳем, то ки ҳодисаҳои фавти модару кӯдак барҳам хӯрад. Хушбахтона, дар беморхонаи мо фавти модару кӯдак ба назар намерасад. Бигзор, аз ҳар як хонавода садои беғаши кӯдак ояд ва фарзандони солим ба воя расанд, - изҳор намуд табиб Шукурова.

М. Алиҷонова - сокини ноҳияи Бобоҷон Ғафуров дар ин бобат изҳор дошт:

 -Мехостам, хушдоманҳо ва шавҳарон барои нигоҳ доштани саломатии зану фарзанди хеш бетарафӣ накарда, бобати сари вақт ба духтури оилавӣ ва таваллудхона муроҷиат намудан мусоидат намоянд. Вақте ман дар нӯҳмоҳагии ҳомила будам, барои аз ташхис гузаштан ва назди табиби оилавӣ рафтан аҳли хонаводаам монеъа шуданд. Баъд аз ду рӯз гузаштан дар ман нишонаҳои таваллуд пайдо гардид. Вақте ки ба хушдоманам ин нишонаҳоро фаҳмонидам, он кас гуфтанд, ки барои таваллуд ҳоло барвақт аст. Бо маслиҳати дугонаашон маро ба таваллудхона набурданд, гӯё ки дарди ман пухта нарасида бошад. Ин сабаб гардид, ки ман дар хона таваллуд кунам. Ин ҳомиладории аввали ман буд. Баъдан бо мошини “Ёрии таъҷилӣ” ману фарзандамро ба таваллудхона бурданд ва дар қайд гузоштанд. Алҳол саломатии ману фарзандам хуб аст, аммо он рӯзҳоро ба ёд орам, дилам ба таппиш меояд.

Духтури Маркази солимии репродуктивии Маркази саломатии шаҳрии № 6 Муяссара Қайюмова: - Бояд ҳар зани ҳомила то 12 ҳафтаи ҳомиладорӣ дар қайди духтурони оилавии худ зери назорат бошад. Ҳар зан бояд то мӯҳлати 12 ҳафтаи ҳомиладорӣ аз муоинаи духтур гузарад. Баъд барои таваллуд иҷозат дода мешавад, то ки кӯдаки солим ба дунё ояд. Агар нишонаи ягон бемории вазнин муайян карда шавад, мумкин аст, ки барои таваллуд иҷозат дода нашавад. Дар ҳамин давраи соли 2016-ум як зан дар хона таваллуд кардааст, ки сабаби асосиаш саривақт нарасидан ба таваллудхона мебошад. Агар зани ҳомила бо ягон сабаб ба маркази солимгардонӣ омада натавонад, мо ҳамаи ташхисҳоро дар хона гузаронида, дар ду ҳафта як маротиба барои назорат меравем. Гардиши хонагӣ гузаронида, ба занҳои ҳомила барои равона намудан ба духтури оилавӣ маслиҳатҳо дода мешавад.

- Дар самти беҳдошти вазъи саломатӣ, тибқи қарори 600-ум, пардохт дар муассисаҳои тиббӣ дар ҳаҷм ва намудҳои зерин ба таври ройгон анҷом дода мешавад: таҳлили умумии хун-2 маротиба, таҳлили хун барои гемоглобин-3 маротиба, таҳлили хун барои ЭРВЕ-2 маротиба, таҳлили хун барои вируси норасоии масъунияти одам-2 маротиба, таҳлили умумии пешоб-2 маротиба, ташхиси пешоб барои муайян намудани сафеда-4 маротиба ва дигар ташхисҳо то мӯҳлати 12 ҳафтаи ҳомиладорӣ, - изҳор дошт духтур Муяссара Қайюмова.

Ба ин масъалаи муҳим набояд ҳам табибон, ҳам волидайн бемасъулиятӣ ё бепарвоӣ зоҳир намоянд. Зеро таваллуди фарзанди солим ва оилаи хушбахт тақозои замон аст.

Шаҳноза ҲОМИДОВА

Читать далее

Кори савоб аз Ҳаҷҷи акбар беҳтар аст...

Модари  мушфиқу меҳрубон, сокини деҳаи Метки ноҳияи Fончӣ (Деваштич) Норбибӣ Дӯстмуродова бо кори савоби худ имрӯз сар то сари  кишвар маълуму машҳур шудааст. Дар бораи амалҳои хайри  ӯ  наш-рияҳои бонуфузи кишвар навиштаанд. Аммо, ба фикри мо корнамоиаш ба китобҳо меарзад… Зеро соли рафта бо иқдоми шахсиаш ду пул байни деҳаҳои Хишекату Метк бунёд ёфт. Барои ин бештар аз 100 ҳазор сомонӣ маблағ аз пасандози ин бонуи дасткушод харҷ гардид.

- 6 фарзанд дораму синнам аз 80 болост. Фарзандонам хоҳиш карданд, ки ба зиёрати Ҳаҷ рафта, як рукни мусулмониро адо намоям. Вале, вақте ки аз маркази ноҳия меомадам, ду мав-зеи роҳи деҳаро дидам, ки аз  селборон роғ шуда буду мусофирон роҳи гузар намеёфтанд.Танҳо кӯпрук ҳалли  ин мушкилот буд. Зеро ин як бор не, ду бор не, ҳамасола аҳвол ҳамин. Бепарвогӣ мушкилотро боз ҳам бештар карда метавонисту бас. Аз ин ҷост, фарзандонамро ҷамъ кардаму мақсадамро бобати харҷи маблағ барои бунёди кӯпрук гуфтам. Хушбахтона, пайвандонам дастгирӣ карданд,-мегӯяд Норбибӣ-апа.

Ҳамин тавр, соли рафта дар рӯзҳои солгарди  ҷашни Истиқлолият пули бунёднамудаи Норбибӣ-апа бо иштироки  Раиси вилоят Абдураҳмон Қодирӣ мавриди истифода қарор  гирифт ва дар ҳамон ҷо бо дуои  аҳли деҳа ба модари савобҷӯ унвони «Ҳоҷибибӣ» дода шуд.

- Шукр мекунам, ки  ба ниятам расидам. Дар ин ҷода сокинони деҳа дастгирӣ карданд. Сохтмони кӯпрук аз оғоз то анҷом дар маркази диққати Раиси вилоят буд. Ду такягоҳи оҳанинро Раиси вилоят дастрас карданд. Боз аз он шодам, ки ҳар иду айём Раиси ғамхори вилоятамон намояндагони хешро ба аёдатам равон мекунанд. Як фарзандам, ки аз рӯзи аввали  кор сарубар буд, бо унвони «Роҳсози ифтихории Ҷумҳурии Тоҷикистон» қадршиносӣ ёфт. Чунон ки Пешвои миллат, Сарвари оқилу донои мо Эмомалӣ Раҳмон борҳо таъкид кардаанд, Ватанро бояд худи мо обод намоем, ба ҷои мо онро каси дигар обод намекунад,-мегӯяд Хоҷиоя Норбибӣ Дӯстмуродова.

Дар ноҳияи баландкӯҳи Деваштич сафи  шахсони ташаббускору ватандӯст, ки ба иқдомҳои неку савоб даст мезананд, рӯз то рӯз бештар мегардад. Аз ҷумла, иштирокчии Ҷанги Бузурги Ватанӣ Нусратулло Қурбонов мушкилоти аҳли гузари Файзобод, шаҳраки Ғончиро, ки  аз оби нӯшокӣ азият мекашиданд, эҳсос карда, маблағи барои зиёрати Ҳаҷ пасандозкардааш-30 ҳазор сомониро барои кашидани хатти об ба масофаи 3 километр харҷ кард. 7 нуқтаи об насб кунонд. Рӯзи баистифодадиҳии хатти об ба тантана табдил ёфту Нусратулло Қурбонов бо дуои ҳозирин Ҳоҷӣ шуд!

Истиқоматкунандаи деҳаи Меҳробод Саидқул Тӯрақулов, ки собиқадори соҳаи кишоварзӣ мебошаду барои пешбурди ин соҳа хеле заҳмат  кашидааст, пас аз ба нафақа баромадан маблағи барои зиёрати ҳаҷ захиракардаашро ба бунёди бинои Маркази саломатӣ бахшид. Бино иборат аз 5 ҳуҷра буда, барои муоинаи тиббӣ тамоми шароит муҳайёст. Ҳар касе, ки лавҳаи даромадгоҳи табобатгоҳро мебинад, ба хизмати Саидқул Тӯрақулов  аҳсант мехонад.

Эгамназар СОҲИБНАЗАРОВ

Читать далее

Одам сагро мегазад вақте, ки…

Бо ҷурми афроди бетараҳҳум ҳайвонҳо ваҳшитар мешаванд…

Вақтҳои охир дар кӯчаву паскӯчаҳои шаҳру ноҳия ва деҳот тӯдаи сагони ҳарҷогарду бесоҳиб зиёд шудааст, ки онҳо аксар вақт тӯда-тӯда мегарданд. То ба ин вақт ҳамлаҳои зиёди сагони дайдуро аксарият дидаву шунидаанд. Гузашта аз ин, дар қатори тӯдаҳои бесоҳиби сагони ҳарҷогард сагҳои ҳорӣ (бешеннқе пси) низ ба қайд гирифта шудаанд.

Тибқи маълумоти дақиқ аз Корхонаи давлатии фаръии хоҷагии манзилию коммуналии вилояти Суғд, дар моҳҳои январ ва феврал дар қаламрави вилояти Суғд 465 саги ҳории велгард нобуд карда шудааст.

Баҳриддинхӯҷа Нозимов, муовини сардори корхонаи давлатии фаръии хоҷагии манзилию коммуналии вилояти Суғд мегӯяд, барои аз байн бурдани сагони ҳорӣ ва дайдуву сироятёфта тибқи нақшаи муқарраршуда дар вилоят бо ҳамоҳангӣ ва ҳам-кории нозирони минтақа, шикорчиён ва кормандони идораи байтории шаҳру навоҳӣ рейдҳои махсус гузаронида мешавад.

-Тибқи амри Раиси вилояти Суғд Абдураҳмон Қодирӣ мо бо назардошти он ки дар қаламрави шаҳру навоҳии вилоят теъдоди сагони ҳорӣ ва бесоҳиб зиёд шудааст, ҳар моҳ ду-се маротиба рейд мегузаронем ва то қадри имкон сагони ҳориву ҳарҷогард несту нобуд карда мешавад. Масалан, моҳи марти соли равон охирин рейди мо дар ноҳияи Мастчоҳ ва шаҳри Истиқлол баргузор шуд. Дар шаҳри Хуҷанд бошад, ин амал алҳол идома дошта, ин гуна сагон безарар гардонида мешавад, - иброз дошт Баҳриддинхӯҷа Нозимов.

Аммо бо вуҷуди пеш гирифтани чунин тадбир дар тамоми шаҳру ноҳияҳои вилоят торафт теъдоди сагони дайдуву ҳорӣ ва бесоҳиб зиёд шудан дораду кам не. Ба дунболи ин, аксарият шаҳрвандон забон ба шикоят мекушоянд, ки чаро теъдоди сагони дайду вақтҳои охир рӯ ба афзоиш аст?

Тибқи иттилои расида ва мушоҳидаи шоҳидони ҳол, оқибати дайдушавии сагон то ба ҳаддест, ки дар баъзе тангкӯчаҳои шаҳру навоҳӣ ҳангоми убуру мурур кардани шаҳрвандон сагони бесоҳиб дар камин нишаста, ҳар лаҳза ҳуҷум менамудаанд, ки хеле даҳшатафзо будааст. Коршиносон чунин пешомади корро аз беаҳамиятии худи одамон ва зиёд бепарво шудани инсоният нисбати олами ҳайвонот арзёбӣ мекунанд. Метавон ба натиҷа расид, ки дар вуҷуди инсонҳо ҳисси тараҳҳуму шафқат кам шуда, нисбат ба муҳити зист бепарво гардад, ҳамон қадар ҳайвонҳо дар қиболи чунин пешомад ваҳшитар мешудаанд.

Коршиноси масъалаҳои иҷтимоӣ Қурбони Маҷид ба ин назар аст, ки вақте тараҳҳуми инсоният нисбати ҳайвонот кам шавад, ҳайвонҳо низ рӯ ба ваҳшоният оварда, хӯю хислати аҳлиашон (хонагиашон) ба даррандагӣ табдил меёфтааст.

-Агар ҳатто говро инсон аз хонааш ронад, торафт ин чорвои хонагӣ низ мисли як ҳайвони ваҳшӣ хислати хонагиаш ва унс гирифтан ба инсонияташро гум мекунад. Ба ин хотир, бахусус саг, ки як ҳайвони нахустини дӯсти инсоният ба шумор меравад, бо сабаби бетараҳҳумӣ ва бепарвогии инсонҳо ба ҳадди ифроти муносибат, яъне ба ҳорӣ ва девонагӣ рафта мерасад,-мегӯяд Қурбони Маҷид.

Шабонгоҳ вақте дар хиёбонҳои шаҳру шаҳрак ва деҳот гаштугузор менамоем, бараъло метавон ҳис кард, ки гӯё байни одамон ва сагон зиддият оғоз шудааст.

Бахусус, дар ҷойҳои камодам гаштугузор намудан хеле хавфнок шудааст. Маҳмудҷон Миров, сокини шаҳри Хуҷанд мегӯяд, ки ӯ бим дорад, шабонгоҳ фарзандонашро ба кӯча фиристад.

-Зеро метарсам, ки бо сагони дайду бархӯрд намудани фарзандонам маро ташвиш медиҳад, чунки аксари сагони дайду ҳорӣ шудаанду дар сурати газиданаш ҳаёти онҳоро зери хатар монондан намехоҳам,-мегӯяд ӯ.

Сокинони дигар низ дар сӯҳбат аз зиёд шудани сагони велгард изҳори нигаронӣ доранд. Бештари онҳо дар сӯҳбат иброз медоранд, ки рӯз то рӯз зиёдшавии сагони дайдуро мушоҳида кардаанд ва хавфи оқибати бади чунин пешомадро тахмин мезананд.

Қассобон-сарчашмаи бало

Тибқи гуфтаи сироятшиносон, зиёдшавии партови хуни қассобхонаҳо ба ҷойҳои камодам ва беэҳтиётии қассобон сабаби нахустини пайдоиши бемории ҳории сагон мегаштааст. Ин ҳолат торафт аз як саги ҳорӣ ба дигар сагони солим хавфи интиқол ёфтани вируси девонагиро доштааст.

Коршиносон мегӯянд, баъзе қассобҳо на фақат бефарқ, ҳатто хеле ифлосанд, ки баъди забҳи мол хуну узвҳои нолозимаи гову гӯсфандро ба мавзеъҳои беодам бурда мепартоянд. Ба ақидаи бештари ҳамсӯҳбатон, хусусан хуни ҳайвони забҳшуда, ки барои сагон мастӣ ва ҳолати ҷунунро меовардааст, торафт мисли инсони шаробхор онҳо низ хунхор шуда, як навъ одатӣ ва хислати тобеият ба хуношомӣ пайдо мекардаанд. Аз ин хотир, дар ҳолати ғайрисанитарӣ нигоҳдорӣ ва бурда партофтани хун дар таркиби он вирус пайдо шуда, сагонро ҳорӣ мекардааст.

Сабаби дигари ҳорӣ шудани сагонро мушоҳидони ҳол ба ғизоҳои дар партовҳо воқеъбуда рабт медиҳанд. Бешак, сокинон ба партов хӯрокҳоеро мепартоянд, ки мӯҳлати истифодаашон комилан гузаштаасту он ба саломатӣ зарари ҷиддӣ дорад. Суоли калидӣ низ ин аст, ки агар хӯроки мӯҳлати истифодааш гузашта ба саломатии инсон зарар дошта бошад, пас чаро ба саломатии ҳайвонон зарар надоштааст?

Тавре дар боло ишора кардем, сагони бесоҳиб асосан аз ғизои партовҳо ҳорӣ мешаванд, зеро хӯроки муназзам ва стандартӣ надоранд. Онҳо маҷбур мешаванд, ки хӯрокро дар партовҳо ҷустуҷӯ намоянд. Бештари хулосаи таҳлилгарони лабораторияҳо низ ба он ишораи ангушт менамояд, ки ғизои носолим, ғайристандарт, мӯҳлати истифодааш гузашта ва заҳролуд тамоми вуҷуди организми зинда, чи ҳайвон бошад ва чи инсоният, бемор мекардааст, ҳатто ба девонагӣ мебурдааст. Мутаассифона, аз ин хулоса сагон истисно нестанд. Онҳо низ девона мешаванд.

Сагони бесоҳиб-соҳибони шабонгоҳии шаҳр

Анварҷон Сангинов - духтури дараҷаи олӣ, иштирокчии симпозиумҳои байналмилалӣ оид ба беҳдошти ҳифзи саломатии сайёра, ки таҷрибаҳои зиёди кишварҳои пешрафтаи ҷаҳонро дидааст, мегӯяд, дар Аврупо тақрибан сагони ҳорӣ вуҷуд надоранд. Аз рӯи гуфтаи мавсуф, дар аксари кишварҳои Аврупо махсус ҷойҳои ҷудокардашуда (изоляторҳо) вуҷуд доранд, ки сагони бесоҳибро он ҷо бонӣ мекардаанд.

-Дар мо, мутаассифона, бо сабабҳои объективӣ ин гуна ҷойҳои нигоҳдории сагони велгард вуҷуд надорад. Ба ин хотир, аксари сагони бесоҳиби шаҳрҳои мо бо сабаби нарасидани ғизоҳои солим маҷбур мешаванд, дар ҷустуҷӯи ғизо худро ба ҳар кӯча зананд. Онҳо бӯйи ғизоҳои партофташударо аз дур ҳам қобилияти шамидану дарк намудан доранд. Бинобар ин, иҷборан аз партовҳое, ки дар он хуну боқимондаи узвҳои забҳшуда, ғизоҳои мӯҳлати истифодааш гузашта ва умуман заҳролуд вуҷуд дошта шикамашон сер мекунанд, ки дар натиҷа худашон заҳролуд мешаванд. Ба якдигар ин гуна вирусро мегузаронанд, ки инро дар илми тиб вируси ҳорӣ мегӯянд,-зимни сӯҳбат иброз дошт Анварҷон Сангинов.

Ба гуфтаи Анварҷон Сангинов, агар нафареро саги девона газида бошад, ҳатто ба ҳолати марг бурда мерасонад.

-Барои як сӯзандоруи зидди саггазида 400-500 сомонӣ маблағ зарур аст, ки, мутаассифона, бо як сӯзандору вирус аз бадан дафъ намешавад. Ба ин хотир, ба таври мутадовим бояд сӯзандору ба бадани бемор гузаронида шавад. Як чизи дигарро бояд ба назар гирифт, ки агар нафари саггазидаро дертар ба муоинаи тиббӣ баранд, он нафар девона шуда, мисли саг аккос зада, ҳатто шабҳои маҳтобӣ уллос мекашад. Хӯю хислати саги газанда дар вуҷуди инсон пайдо мешавад. Инсон газанда шуда, атрофиёнро кӯшиши газидан мекунад, - мегӯяд зимни сӯҳбат Анварҷон Сангинов.

Аз рӯи гуфтаи пизишк Сангинов, аз 100 фисад танҳо 5 фисади онҳоро, ки саги девона газидааст, наҷот додан имкон дорад, аммо аксарият девона ва ё ба марги муфоҷо гирифтор мешудаанд. Ҳини сӯҳбат аён шуд, ки афроде,ки саги девона газидааст, на фақат ба инсонҳо ҳуҷум мекардаанд, ҳатто дигар ҳайвонотро низ кӯшиши газидан мекардаанд. Ҳатто чунин одамон сагро низ мегазидаанд.

Кадом раисони шаҳру навоҳӣ фориғболанд?

Бино ба далелҳои болоӣ, паҳну зиёд шудани сагони ҳорӣ сухани оддӣ набуда, балки ба як ташвиши рӯзмарра ва нигаронии ҷомеавӣ табдил шудааст. Суоли посухталаб ин аст, ки агар ҳолат нигаронкунанда бошад, пас чӣ омил монеаи аслӣ аст?

Баҳриддинхӯҷа Нозимов мушкили аз байн бурдани сагони ҳорӣ ва заҳролудро дар сари вақт ҷудо накардани маблағ аз ҷониби раисони шаҳру навоҳӣ маънидод мекунад, ки тибқи гуфтаи мавсуф, бояд ҳар сол аз ҳисоби буҷаи шаҳру навоҳӣ маблағи махсус ҷудо карда шавад.

-Тасаввур кунед, барои несту нобудкунии як саги ҳорӣ аз 71 сомонӣ то 121 сомонӣ маблағ масраф мешавад, ки дар шумули он ҳаққи шикорчиён, маблағи тир ва дигар хароҷот ба назар гирифта шудааст. Аммо, мутаассифона, аз ҷониби баъзе раисони шаҳру навоҳӣ бо гузашти се моҳ аз соли 2016 то ба имрӯз барои ин гуна рейд маблағ ҷудо нагардидааст,-мегӯяд Баҳриддинхӯҷа Нозимов.

Аз рӯи гуфтаи Нозимов бармеояд, ки имрӯз дар аксарият шаҳру навоҳӣ бо қарори махсуси раисони шаҳру навоҳӣ аллакай барои соли 2016 маблағ ҷудо гардидааст. Аммо аз ҷониби раисони шаҳру ноҳияҳои Ашт, Панҷакент, Ғончӣ, Спитамен, Зафар-обод ва Истиқлол ҳанӯз маблағи зарурӣ ҷудо нагардидааст, ки як андоза барои гузаронидани рейдҳои несту нобудкунии сагони ҳорӣ ва бесоҳиб монеа эҷод менамудааст.

Фориғболии баъзе шаҳрдорони шаҳру ноҳияҳо боиси сари вақт безараргардонии сагони ҳорӣ мешавад, ки бояд дар ин самт чораҳои зарурӣ ва саривақтӣ андешид. Вагарна дер мешавад…

Суоле ба миён меояд, ки дар қатори сагони бесоҳиб эҳтимоли сиҳату солим будани дигар сагон низ вуҷуд дорад, пас чаро онҳо низ парронида, несту нобуд карда мешаванд? Аз сӯҳбат бо коршиносон бармеояд, ки вақте сагони бесоҳиб бо сагони ҳорӣ як ҷо хӯрок мехӯранду ҳатто эҳтимоли алоқаи ҷинсиву зиёдшавии наслу газидани ҳамдигарашон вуҷуд дорад. Аз ин хотир, сагони бесоҳибро низ безарар гардонидан ба манфиати кор будааст. Яъне онҳое, ки ба сифати табиатдӯст даъво мекунанд, ки сагонро бераҳмона қир мекунанд, посух низ ин аст, ки эҳтимоли қавии мубтало шудан ба вируси саги ҳорӣ ба дигар сагони велгард бештар аст. Тавре дар урфият мегӯянд, барои «эҳтиёт- ними ҳаёт» ин гуна амал ҳеҷ зараре надорад.

Чанд пешниҳоди журналистӣ

Хулосаи ин бахш чунин аст, ки ҳолатҳои зиёди гирифторӣ ба бемории ҳории сагон аз хуни заҳролуд ва пур аз вируси партови қассобхонаҳо рух медиҳад. Ҷомеашиносон бо гила иброз медоранд, ки қассобон махсус ҷои гӯронидани хуну дигар партовҳои баъдизабҳиро имрӯзҳо тақрибан надоштаанд.

Аз ин рӯ, пешниҳод мешавад, ки бигзор масъулин дар рейдҳои махсус ҷои қассобхона ва баъдан ба куҷо бурда партофтани боқимондаи хуну дигар узвҳои ҳайвони куштаро мавриди назорати ҷиддӣ қарор бидиҳанд.

Партовҳо ва хизмати партовкашонӣ дар баъзе шаҳру навоҳӣ тақрибан ба таври дилхоҳ ба роҳ монда нашудааст ва коршиносон пешниҳод мекунанд, ки партовро дар як соати муайян ҷамъ карда, ба ҷое бурда сӯзонида шавад, ки ҳатталимкон сагони бесоҳиб аз вирус эмин боқӣ монанд.

Дар ҳамдастӣ бо хоҷагии коммуналӣ ва раёсати назорати байтории вилоятии Суғд махсус изоляторҳое созмон дода шавад, ки дар он сагони бесоҳибу велгард нигоҳбонӣ карда шавад. Вагарна бо қиру несту нобудсозии сагони бесоҳиб даъвои табиатдӯстдорон рӯйи кор меояд, ки бо ин роҳ низ метавон дигар сагони солими бесоҳибро аз хавфи гирифтории бемории ҳорӣ нигоҳ дошт.

Аз ҷониби раисони шаҳру навоҳӣ сари вақт, тибқи амри Раиси вилоят барои безараргардонии сагони бесоҳибу ҳорӣ маблағҳои зарурӣ ҷудо карда шавад, ки дар ҳолати фориғболӣ ин хавфи ба гуфтан кӯчак, аммо дар асл хеле муҳим метавонад, оқибатҳои ҷиддӣ дошта бошад.

Вагарна, дар сурати фориғболӣ ва бепарвогии мо торафт сагони солими бесоҳиб низ мубталои бемории ҳорӣ шуда, дар ҷомеа хавфи зиёдеро ба дунбол дорад.

Набиюллоҳ СУННАТӢ,
«Ҳақиқати Суғд»

Читать далее